Sự kiện tàu không số Vũng Rô

Mục lục | Trang trước |Trang sau

SỰ THẬT VỀ “SỰ KIỆN VŨNG RÔ” NGÀY ẤY

Hồ Đắc Thạnh

Tàu 143 ( chiếc tàu vào bến Vũng Rô lần thứ 4) đã bị địch phát hiện và đánh chìm vào các ngày 16-17/2/1965 tại bến Vũng Rô, các phương tiện truyền thông, báo chí Mỹ - nguỵ gọi đây là “Sự kiện Vũng Rô” hay “Vụ Vũng Rô”.

Về nguyên nhân, người thì cho trong nội bộ có kẻ phản bội đầu hàng (có tên gọi là Mây); người cho là do huy động một lực lượng lớn dân công ở một vùng rộng, giải phóng có, tranh chấp có…lại không được sàn lọc kỹ nên bí mật bị rò rỉ.

Theo Lịch sử Lữ đoàn 125 Hải Quân, Tàu 143 do Thuyền trưởng Lê Văn Thêm và chính trị viên Phan Văn Bảng chở 63 tấn hàng vào bến Lộ Diêu tỉnh Bình Định, xuất phát đêm ngày 1/2/1965, do tình hình địch nên tàu phải dừng lại đảo Hải Nam 10 ngày.

Ngày 10/2/1965 tàu tiếp tục lên đường. Lúc này tình hình mặt biển có nhiều khác lạ: Ban ngày cứ 4-5 tiếng đồng hồ lại có máy bay bay dọc theo thân tàu; đêm thỉnh thoảng có tàu mặt nước đi kèm. Tuy vậy nhưng Tàu 143 đi trên vùng biển Quốc tế, được nguỵ trang khéo léo giống như tàu khai thác hải sản nên bình thản hành quân.

Tàu đi được nửa đường thì nhận được điện của Sở chỉ huy nên không vào bến như dự kiến mà vào bến Vũng Rô.

23 giờ ngày 15/2/1965 hàng đã được bốc dỡ hết, Tàu 143 định quay ra thì tời neo hỏng. 5giờ 30 tời neo chữa xong thì trời đã sáng rõ nên Tàu 143 đành ở lại cập núi nguỵ trang. Để lại 2 người coi tàu, số còn lại lên bờ nghỉ.

Vào trung tuần tháng 2, lúc Tàu 143 cập bến Vũng Rô cũng là thời điểm lực lượng vũ trang Khu 5 đánh vào căn cứ Dương Liễu và đánh giao thông chiến ở đèo Nhông. Địch thương vong nhiều nên phải huy động máy bay đưa vào bệnh viện Quãng Ngãi, Quy Nhơn và Nha Trang.

10 giờ sáng, 1 chiếc HU –1B chở thương bay dọc Quốc lộ 1A từ Quy Nhơn đi Nha Trang, khi qua vùng biển Vũng Rô, viên phi công nhìn thấy một “mỏm đá lạ nhô ra trên vách núi phía Tây Vũng Rô” mà những ngày trước y không hề nhìn thấy. Viên phi công liền báo về Sở chỉ huy Quân đoàn 2 nguỵ đóng ở Nha Trang.

11 giờ, địch điều một máy bay trinh sát đến Vũng Rô lượn nhiều vòng quan sát và chụp ảnh. Cơ quan tham mưu Mỹ - nguỵ dễ dàng nhận ra sự khác biệt giữa các tấm ảnh chụp ngày 16/2 với các tấm ảnh chụp trước đó.

13 giờ, một máy bay trinh sát lao tới ném 1 quả pháo mù xuống “mỏm đá lạ” nghi ngờ. Tiếp theo hai chiếc AD-6 tới ném xuống một lọat bom xăng. Lá nguỵ trang trên Tàu 143 bị cháy. Tàu 143 hoàn toàn bị lộ.

Từ đó nhiều tốp máy bay bay tới liên tục ném bom, Thuyền trưởng Lê Văn Thêm bị thương nhẹ, Tàu 143 nghiêng hẳn về một bên, thuỷ thủ Vũ Long An được lệnh xuống đánh bộc phá phá tàu nhưng không chui vào khoang máy được đành phải vào bờ.

Những ngày sau đó, địch điều động một lực lượng lớn tàu thuyền, bộ binh, người nhái, máy bay…đêm ngày đánh vào Tàu 143 với ý định chiếm lấy tàu đưa về khuếch trương chiến tích nhưng đều bị sự kháng cự mãnh liệt của lực lượng vũ trang của bến của tỉnh.

Con đưòng vận tải chiến lược trên biển với bao kỳ công giờ đây không còn bí mật nữa nữa. Kẻ địch đã rõ ý định của ta. Đại tá Hải quân Mỹ Ri Scheres viết trên tạp chí Hải quân Mỹ: “Vụ Vũng Rô khẳng định điều đã ngờ trong một thời gian dài nhưng chưa có bằng chứng. Số lượng chiến cụ lớn bị phát hiện chỉ ra rằng nhiều lô hàng lớn hơn đã được chở đến tàu trước đó. Sự xuất hiện đồng thời loại vũ khí mới cỡ 7,62mm của “địch” ở những vùng ven biển khác nói lên một điều chắc chắn là địch còn sử dụng các vị trí khác nữa để nhận hàng chuyển bằng đường biển.” 

Như vậy có thể nói rằng: Sự kiện Vũng Rô tháng 2/1965 là một sự ngẫu nhiên bắt đầu từ phát hiện một “mỏm đá lạ nhô ra trên vách núi phía Tây Vũng Rô” mà máy bay tải thương địch phát hiện báo cáo, được các máy bay trinh sát chụp ảnh xác minh chứ không phải tên Mây nào đó đầu hàng khai báo.

Thiết kế trang web: Trung tâm CNTT Phú Yên - Email: pyitc@dng.vnn.vn

Về đầu trang